Đồ xôi tưởng đơn giản nhưng không phải ai cũng biết cách nấu làm sao để xôi căng mẩy, dẻo thơ, không khô cứng. Chỉ cần làm sai một vài bước nhỏ, xôi rất dễ bị nhão, khô hoặc mất đi độ dẻo hấp dẫn. Dưới đây là hướng dẫn bạn cách đồ xôi đúng cách, dù để lâu vẫn thơm phức, dẻo mềm.
Chọn và ngâm gạo đúng cách
Gạo nếp ngon là yếu tố quyết định chất lượng món xôi. Nên chọn loại nếp mới, hạt tròn, mẩy và có mùi thơm tự nhiên như nếp cái hoa vàng hoặc nếp nương. Trước khi đồ, cần vo gạo sạch và ngâm gạo trước. Thông thường nên ngâm từ 6–8 tiếng hoặc qua đêm. Ngâm đủ thời gian, hạt gạo ngấm đủ nước sẽ giúp xôi dẻo hơn, không có lõi hoặc bị lại gạo khi nguội. Sau khi ngâm, nên để gạo ráo nước hoàn toàn rồi mới đem đồ để hạt xôi tơi và không bị nhão.
Trộn muối và tạo độ bóng cho hạt xôi
Một mẹo nhỏ nhưng rất quan trọng là trộn một chút muối vào gạo trước khi đồ. Muối giúp hạt xôi đậm đà hơn và làm tăng vị thơm ngon của nếp. Ngoài ra, có thể trộn thêm một thìa nhỏ dầu ăn hoặc mỡ gà để khi chín, hạt xôi bóng đẹp, căng mẩy và không bị dính bết vào nhau. Cách làm này khiến xôi óng ả, ngậy thơm hơn hẳn.
Đồ xôi bằng hơi nước, không để nước chạm gạo
Xôi ngon chuẩn là phải được làm chín bằng hơi nước chứ không phải nấu như cơm. Khi đồ, cần đảm bảo nước trong nồi không chạm vào gạo, nếu không xôi sẽ bết dính lại ăn rất chán. Khi nước sôi mạnh, mới cho chõ xôi lên và dàn đều gạo để hơi nước lan tỏa đồng đều. Khi đồ, thi thoảng mở nhanh và dùng đũa chọc vài lỗ lên xôi để hơi tỏa lên đều.
Canh lửa và thời gian hợp lý
Đồ xôi không cần lửa quá to suốt quá trình. Chỉ để to lửa ban đầu cho nước sôi mạnh, khi cho gạo vào thì để ở mức vừa. Thời gian đồ thường khoảng 25–35 phút tùy lượng gạo. Nếu đồ quá lâu, xôi sẽ bị khô và mất độ dẻo. Còn nếu nhanh quá, gạo chưa chín hết xôi sẽ cứng và khô.
“Ủ” xôi sau khi đồ để giữ độ dẻo cả ngày
Sau khi xôi chín, đừng vội mở nắp ngay. Hãy tắt bếp và ủ xôi thêm khoảng 10–15 phút. Hơi nóng từ nước vẫn khiến xôi chín thêm từ từ. Nếu muốn xôi để cả ngày vẫn dẻo, có thể phủ một lớp khăn sạch lên trên chõ để giữ hơi nước, tránh xôi bị khô khi nguội.
Tóm lại: Một mẻ xôi ngon không chỉ nằm ở nguyên liệu mà còn ở cách xử lý từng bước. Chý ý từ khâu ngâm gạo, xôi và ủ… Chỉ cần nắm vững những bí quyết này, bạn hoàn toàn có thể tự tay làm ra món xôi chuẩn vị, hấp dẫn không kém ngoài hàng.